Analyse van rapportage per land wijst op belastingontwijking in Duitsland

21 januari 2021
Analyse van rapportage per land wijst op belastingontwijking in Duitsland

Volgens het gerenommeerde Duitse Ifo Institute leidt winstverschuiving naar landen met lage belastingen tot een verlies aan jaarlijkse belastinginkomsten van 5,7 miljard euro in Duitsland. Dat blijkt uit een analyse van de rapportage per land van de grootse bedrijven.

Door winstverschuiving naar landen met bijzonder lage vennootschapsbelastingen loopt de Duitse publieke sector jaarlijks 5,7 miljard euro aan inkomsten mis. Dat is de inschatting van het Ifo-instituut in een studie die het nu heeft gepubliceerd. "Voor het eerst hebben we informatie kunnen evalueren uit de rapportage per land (country-by-country) die grote multinationale ondernemingen sinds 2016 bij de belastingdienst moeten indienen", zegt Ifo-president Clemens Fuest. Hij is een van de coauteurs van de studie.

Het blijft binnen Europa

De studie omvat zowel grote en kleinere Duitse multinationale ondernemingen als de Duitse dochterondernemingen van buitenlandse bedrijven. Uit de nieuwe rapportage van grote multinationals blijkt dat slechts 9 procent van hun totale wereldwijde winst voor rekening komt van dochterondernemingen in landen met lage belastingen. Van deze winsten blijft het leeuwendeel in Europa; niet-Europese belastingparadijzen spelen slechts een ondergeschikte rol. “Volgens onze schattingen kan 62 procent van de winsten in landen met lage belastingen worden toegeschreven aan reële economische activiteit, bijvoorbeeld in landen als Zwitserland of Ierland. Maar 38 procent is het resultaat van winstverschuiving om belastingen te ontwijken. Als gevolg hiervan loopt de Duitse schatkist alleen van grote multinationals al een jaarlijkse belastingopbrengst van ongeveer 1,6 miljard euro mis ”, vervolgt Fuest. Dezelfde benadering werd gevolgd bij het schatten van de winsten van kleine multinationals en van Duitse dochterondernemingen van buitenlandse multinationals.

Onevenwicht tussen winst en productiefactoren

Terwijl de dochterondernemingen van grote Duitse multinationale ondernemingen in landen met hoge belastingen een winst genereerden van ongeveer 41.000 euro per werknemer, bedroeg het cijfer ongeveer 130.000 euro in Europese landen met lage belastingen en 73.000 euro in niet-Europese belastingparadijzen. Deze cijfers tonen een duidelijk gebrek aan evenwicht tussen de winstverdeling en de verdeling van de productiefactoren (arbeid en kapitaal). Een blik op de gemiddelde winstbelastingdruk suggereert dat deze onbalans het gevolg is van fiscale structurering. Zo zijn de winstbelastingen in laagbelastende landen gemiddeld 10 tot 11 procent, net half zo hoog als in landen buiten deze groep.

Voor het eerst maakte het project gebruik van informatie uit rapportage per land van de 333 grootste Duitse multinationals. Deze rapporten zijn uitgegeven door Duitse multinationals met een wereldwijde omzet van ten minste 750 miljoen euro en geven een gedetailleerd overzicht van de landen waarin ze actief zijn, de winsten die hun dochterondernemingen daar genereren, hoeveel belasting die dochterondernemingen betalen, hoeveel mensen ze in dienst hebben en de waarde van hun eigendom , fabriek en uitrusting.

Bron: Artikel (in het Duits): Winstverschuiving van grote Duitse bedrijven naar landen met lage belastingen - hoe hoog zijn de verliezen op belastinginkomsten? Door Clemens Fuest, Felix Hugger en Florian Neumeier in: ifo Schnelldienst 1/2021

Foto: Clemens Fuest, Wikimedia, Institut der deutschen Wirtschaft Köln