Bedrijven kritisch over kredietwaardigheid collega-ondernemingen

6 september 2022

Stijgende kosten en een verstoring van logistieke ketens zetten de betaalketting onder druk. Positief is dat bedrijven de dialoog aangaan om te zoeken naar oplossingen.

Uit een enquête van ETION en CRiON blijkt dat respondenten zich zorgen maken over de kredietwaardigheid van collega-ondernemingen in hun omgeving. De onderzoekers doen enkele vaststellingen.

  1. De oorlog in Oekraïne en de naweeën van de coronacrisis wegen op het ondernemersvertrouwen. Driekwart van de respondenten in onze bevraging (73,9%) geeft aan dat ze in hun omgeving ondernemingen zien wiens levensvatbaarheid in het gedrang komt wanneer de economische situatie niet snel verbetert.
  2. Bij drie op tien respondenten (29,2%) vragen klanten nu al om betalingsuitstel. De betaalketting staat dermate onder spanning dat meer dan 9 op 10 bedrijven hogere prijzen krijgt doorgerekend (96,4%) of dat zelf ook probeert te doen (94,3%). Prijsstijgingen zijn het nieuwe normaal.
  3. Meer dan de helft van de respondenten (55,3%) onderschrijft de stelling dat de logistieke keten in hun sector sterk is verstoord. 71,4% zegt dat alsmaar meer leveranciers niet meer (tijdig) kunnen leveren of uitvoeren; 42,7% geeft toe dat ze hun eigen klanten niet meer (tijdig) kunnen bedienen.
  4. Van de bedrijven die een beroep doen op een kredietverzekering, zegt 3 op 5 (59,0%) dat hun kredietverzekeraar zich vandaag meer zorgen maakt over de kredietwaardigheid van hun klanten in vergelijking met de periode voor de Oekraïnecrisis. Slechts 28,2% vindt dat hogere kredietlimieten als gevolg van hogere inflatie en kostenstijgingen vlot worden toegekend.

Economische situatie weegt op bedrijven

Geert Janssens, Etion

Driekwart (73,9%) van de respondenten in onze enquête maakt zich zorgen over de levensvatbaarheid van collega-ondernemingen in hun omgeving. Geert Janssens, hoofdeconoom ETION, legt uit: “Vooral de huidige economische situatie als gevolg van de oorlog in Oekraïne baart ondernemers zorgen. Deze crisis is van een andere orde dan de coronapandemie. Beleidsmatig is er op korte termijn immers weinig kruid gewassen tegen een internationaal aangedreven grondstoffen- en energie-inflatie.”

Figuur 1 – Levensvatbaarheid en economische situatie

Verdere navraag leert dat heel wat ondernemers aanklagen dat eerder uitgekeerde steunmaatregelen voor corona momenteel worden teruggevorderd via bedrijfs- en persoonlijke belastingen of een aanpassing/verhoging van de sociale lasten. Die terugvorderingen komen voor heel wat bedrijven op een slecht moment. Er wordt verder gevreesd voor een algemene achteruitgang van het investeringsklimaat. De conjunctuurbarometer van de Nationale Bank toont maand na maand dat die vrees bewaarheid wordt. Daarmee staat ook de levensvatbaarheid van ondernemingen op langere termijn onder druk.

Prijsstijgingen zijn het nieuwe normaal

Bedrijfsleiders zijn ook bezorgd omdat drie op tien klanten nu al vragen om betalingsuitstel (29,2%). Er zit heel veel druk op de cashflow. De afwerking of eindlevering laat alsmaar vaker op zich wachten waardoor eindfacturen nog niet kunnen worden opgemaakt. Ondertussen werden heel wat zaken voorgefinancierd.

De druk om prijsstijgingen door te voeren, is in die omstandigheden zeer groot. Niet minder dan 96,4% krijgt te maken met leveranciers die hogere prijzen proberen door te rekenen; 94,3% probeert dat zelf ook te doen ten aanzien van de eigen klanten. Prijsstijgingen zijn het nieuwe normaal.

Jean-Louis Coppers, ceo Crion

Jean-Louis Coppers, CEO bij kredietverzekeraar CRiON, verduidelijkt: Prijsstijgingen zitten vaak vervat in allerlei contractuele indexeringsmechanismes. Waar dat niet het geval is, moet worden onderhandeld. Dat twee derde van de bedrijven (67,7%) probeert om open kaart te spelen is dan ook een goede zaak. Het is de enige manier om de lasten op een redelijke wijze te verdelen.”

Logistieke ketting gebroken

Tal van sectoren komen onder druk als gevolg van verstoringen in de aanvoerketen. Meer dan de helft van de respondenten (55,3%) onderschrijft de stelling dat de logistieke keten in hun sector sterk is verstoord. Langs leverancierszijde zegt 71,4% dat alsmaar meer leveranciers niet meer (tijdig) kunnen leveren of uitvoeren; 42,7% geeft toe dat ze hun eigen klanten niet meer (tijdig) kunnen bedienen.

Om de logistieke keten vlot te trekken, gaan bijna negen op tien bedrijven de dialoog aan met klanten en leveranciers (87,3%). Ongeveer de helft van de bedrijven zoekt ook andere leveranciers (52,7%) of betaalt meer in ruil voor een tijdige levering (45,5%). Er wordt ook regelmatig aan klanten geadviseerd om te kiezen voor andere producten/diensten (27,3%) of te werken met andere materialen (20,0%). Slechts 6,4% van de respondenten wil zover gaan om in te boeten op kwaliteit om de levering alzo nog rond te krijgen.

Geert Janssens (ETION): “Bedrijven zijn creatief met het aanleggen van stocks en het verschuiven van planningen. Maar, omdat iedereen dat probeert, zit men vlug op een dood spoor. Daarom is het zeer positief dat men probeert met elkaar in dialoog te gaan om samen de logistieke keten weer vlot te trekken.”

Kredietverzekering

Van de bedrijven die een beroep doen op kredietverzekering, zegt 3 op 5 (59,0%) dat hun verzekeraar zich meer zorgen maakt over de kredietwaardigheid van hun klanten in vergelijking met de periode voor de Oekraïnecrisis. Zeven op tien bedrijven (69,2%) vindt dat de acceptatiegraad sinds begin 2022 is gedaald. Eenzelfde percentage vindt dat de communicatie omtrent eventuele ingetrokken limieten helder verloopt. Slechts 23,1% is het daarmee niet eens.

“De huidige crisis met een snel oplopende inflatie en kostenstijgingen kan tot gevolg hebben dat limieten moeten worden uitgebreid. De geluiden hieromtrent klinken zorgwekkend: 69,5% is van mening dat hogere limieten in dat geval niet vlot worden toekgekend”, zo waarschuwt Jean-Louis Coppers van CRiON.

Conclusie

“De resultaten van deze enquête geven aan dat bedrijven steeds vaker worden geconfronteerd met klanten die niet betalen en zich grote zorgen maken over de kredietwaardigheid van collega-ondernemingen in hun omgeving. Tegelijk stellen we vast dat men zowel rond prijsverhogingen als verstoringen in de logistieke keten probeert onderling met klanten en leveranciers tot een vergelijk te komen. Niettemin zijn prijsstijgingen in veel gevallen onvermijdelijk. Gegeven het wijdverspreid karakter van de problemen moeten we aannemen dat zowel de logistieke aanvoerketen alsook de betaalketting nog lange tijd onder spanning blijven”, zegt Geert Janssens.