‘Voor termsheets en multiples heb je specialisten nodig’

​AmphiStar is een Gentse biotechscale-up die duurzame biosurfactanten produceert uit afval- en reststromen. Met een gepatenteerd biotechnologisch platform zet het bedrijf diverse biogebaseerde afval- en zijstromen om in hoogperformante, biologisch afbreekbare en niet-toxische biosurfactanten voor toepassingen in home care, personal care, industriële reiniging, textiel en agrochemie. We spraken met Sophie Roelants, COO en één van de oprichters van AmphiStar.

Van voedselafval naar biosurfactanten

“Surfactanten zijn de onzichtbare helden in alledaagse producten”, legt Sophie uit. “Zij zorgen ervoor dat shampoo schuimt, dat afwasmiddel vet oplost en dat glasreiniger streepvrij werkt. Zonder deze stoffen blijven pannen vettig en vloeit inkt niet uit een balpen.”

Maar de oorsprong van die surfactanten is niet altijd even onschuldig, benadrukt ze: “Traditionele surfactanten komen meestal uit fossiele grondstoffen of palmolie. Dat betekent een hoge ecologische voetafdruk - door ruwe olie, palmmonoculturen en energie-intensieve productieprocessen die enorme hoeveelheden CO₂ uitstoten.”

AmphiStar kiest voor een radicaal andere aanpak. “Wij produceren biosurfactanten uit voedselafval”, vertelt Sophie. “Reststromen van brouwerijen, graanverwerkers, frituurvet en vervallen supermarktvoeding worden in onze fermentatievaten door gisten omgezet in hoogwaardige, biologisch afbreekbare biosurfactanten.”

Het resultaat? Een aanzienlijk lagere CO₂-uitstoot, aldus Sophie: “Onze biosurfactanten stoten minstens vier keer minder CO₂ uit dan suiker- of palmoliegebaseerde alternatieven - en nog veel minder dan fossiele varianten. Gezien de wereldwijde schaal van surfactantgebruik kan deze reductie een enorme impact hebben.”

De biologische route biedt niet alleen meer dan duurzaamheid; ze is ook operationeel flexibel. “Gist is een levend organisme”, zegt Sophie. “Wat je erin stopt - vetten, suikers, afvalstromen - bepaalt niet rechtstreeks wat eruit komt. Door genetische aanpassingen kunnen we verschillende types biosurfactanten produceren, ongeacht de input.” Bij klassieke chemische processen leidt een andere grondstof vaak tot een ander eindproduct, wat upcycling en circulariteit beperkt. Dankzij de biologische flexibiliteit kan AmphiStar inspelen op diverse reststromen zonder in te boeten op kwaliteit of consistentie. Dat maakt de technologie ecologisch én economisch interessant voor een breed scala aan toepassingen.

Verschuivende rol

“Ik bracht als onderzoeker aan de UGent de founders samen en blijf een beetje de sturende kracht achter AmphiStar”, vertelt Sophie. “In dat opzicht is er eigenlijk niet veel veranderd. Maar mijn rol is door de jaren heen wel sterk geëvolueerd: ik sta niet meer dagelijks tussen de onderzoekers.”

In de beginfase was Sophie nauw betrokken bij de dagelijkse operaties en het onderzoek. “Toen bestond het team uit vijf oprichters en twee medewerkers”, herinnert ze zich. “Nu, met 27 collega’s, is mijn focus verschoven naar strategie en commerciële groei.”

Die verschuiving werd duidelijker met de komst van CEO Pierre-Franck Valentin, die ervaring meebracht van onder meer Solvay. “Met Pierre-Franck aan boord kon ik me nog meer richten op strategie, sales en het bewaken van de samenhang in onze organisatie en processen”, verklaart Sophie. “Als COO zorg ik ervoor dat alles blijft aansluiten, terwijl we tegelijkertijd blijven groeien.”

Rolverdeling

De uitbreiding van activiteiten en de groei van het team brengen een andere druk en rolverdeling met zich mee. “Soms komt er veel op me af, maar dat hoort nu eenmaal bij bedrijfsleiderschap”, zegt Sophie. “Als externe zou die druk waarschijnlijk kleiner zijn.” Tegelijk haalt ze energie uit de brede invulling van haar rol: “Ik werk zowel aan strategie als aan sales. Een hele carrière hetzelfde doen zou me ongelukkig maken.”

De recentste kapitaalronde van zes miljoen euro in het voorjaar van 2024 was volgens Sophie de zwaarste tot nu toe: zonder financiële buffer, zonder zekerheid en ver van de eigen corebusiness. De interne cohesie van het team en beperkte externe expertise hielpen het bedrijf door die fase. “Voor termsheets en multiples heb je specialisten nodig”, zegt Sophie. Een jaar later, in juli 2025 werd AmphiStar geselecteerd voor de European Innovation Council Accelerator, goed voor 12,5 miljoen euro - waarvan tien miljoen euro kapitaal - en in oktober van 2025 volgde nog eens 2,5 miljoen euro extra financiering. Met die brede steun van investeerders en publieke partners beschikt AmphiStar vandaag over een robuuste basis om de overgang naar industriële productie en schaalbare commercialisatie te realiseren, en om zijn circulaire technologie verder uit te bouwen.

Cosmetica en homecare

De wereldwijde productie van surfactanten bedraagt ongeveer twintig miljoen ton per jaar, met toepassingen in sectoren die variëren van mijnbouw tot voedingsindustrie. AmphiStar kiest bewust voor focus: cosmetica en homecare, samen goed voor een marktwaarde van circa veertig miljard euro per jaar. In deze segmenten zijn duurzame alternatieven niet alleen ecologisch relevant, maar ook commercieel aantrekkelijk gezien de combinatie van consumentenverwachtingen en regulatoire druk.

Om nieuwe klanten te overtuigen levert AmphiStar niet alleen ingrediënten, maar ook kant-en-klare demonstratieproducten zoals handzeep en make-upremover. Die aanpak leidt tot samenwerkingen, zoals met Ecover, dat de Gentse biosurfactanten in een allesreiniger gebruikte. AmphiStar spreekt ook met grote merken, die onder druk staan om te verduurzamen. Door technologie én concrete toepassingen te combineren, verkleint het bedrijf de kloof tussen lab en markt. Tegen 2031 wil het bedrijf een eigen fabriek bouwen. “We kijken hiervoor naar co-locatie met een bedrijf of locatie met interessante zijstromen voor ons proces. De gesprekken lopen volop, maar we houden alle opties open”, zegt Sophie.