Focus op waterstof: Marie Dejonghe wint prijs voor duurzaamheidsonderzoek

​De Gentse onderzoekster Marie Dejonghe heeft de negende editie van de prijs voor duurzame ontwikkeling van vdk bank gewonnen. Haar doctoraatsonderzoek naar de geopolitieke en sociaal-economische implicaties van waterstofimport in Europa werd door een vakjury verkozen.

In de Gentse Sint-Pietersabdij is de driejaarlijkse duurzaamheidsprijs voor wetenschappelijk onderzoek uitgereikt. Met dit initiatief beoogt de organiserende bank doctoraatsonderzoek te ondersteunen dat concrete oplossingen aanreikt voor complexe maatschappelijke en ecologische vraagstukken. De jury, samengesteld uit professoren van diverse Belgische universiteiten en voorgezeten door UGent-vicerector Herwig Reynaert, kende de hoofdprijs van 10.000 euro toe aan Marie Dejonghe (27).

Waterstof: Strategische asset of nieuwe afhankelijkheid?

Het bekroonde onderzoek van Dejonghe analyseert de rol van waterstof in de Europese energiezekerheid. Hoewel de Europese Unie waterstof ziet als een cruciaal instrument om de klimaatdoelstellingen te behalen en de-industrialisatie tegen te gaan, waarschuwt het onderzoek voor een louter technocratische benadering. Dejonghe stelt dat de transitie naar waterstof nieuwe politieke en economische afhankelijkheden kan creëren die bestaande ongelijkheden mogelijk versterken.

Volgens de laureaat moeten beleidsmakers verder kijken dan enkel de reductie van CO₂-uitstoot. Factoren zoals waterverbruik, landgebruik en de sociale impact in de exporterende landen bepalen of de overschakeling naar waterstof een duurzaam succes wordt. Dejonghe benadrukt in haar dankwoord de noodzaak van een multidisciplinaire aanpak:

“Het is een aangename verrassing om de hoofdprijs te winnen. Maar het doet me nog meer plezier dat vdk bank met deze prijs het belang aantoont van wetenschappelijk onderzoek dat een problematiek benadert vanuit verschillende invalshoeken. Dat gebeurt vandaag nog te weinig en is oh zo belangrijk. Zeker voor onderzoeken als het mijne rond de energietransitie. Als onderdeel van het het Belgische onderzoeksproject BE-HyFE (Belgian Hydrogen Fundamental Expertise) ondersteunen we de Belgische industrie en beleidsmakers met het vinden van technologische en maatschappelijke oplossingen voor essentiële waterstofuitdagingen door met verschillende brillen naar die problematiek te kijken. Enkel door de impact op maatschappij, politiek beleid, industrie, etc. in één groot onderzoek te tackelen, zetten we als onderzoeker stappen vooruit.” ​

Diversiteit in wetenschappelijke benadering

Naast de hoofdprijs werden ook twee andere onderzoekers bekroond voor hun bijdrage aan duurzame ontwikkeling:

• Zilver (5.000 euro): Loïc Gillerot (31) uit Brussel. Zijn onderzoek richt zich op de optimalisatie van bosbeheer ter bestrijding van hittestress in stedelijke en rurale gebieden. Hij onderzocht hoe specifieke boomsoorten en bosstructuren de gevoelstemperatuur tot 15°C kunnen verlagen en de publieke gezondheid kunnen bevorderen.
• Brons (3.000 euro): Viktor Van de Velde (27) uit Kalmthout. Hij analyseerde de correlatie tussen landbouwproductiviteit en bosbehoud in Sub-Sahara-Afrika. Het onderzoek pleit voor duurzame intensivering van de landbouw om de vicieuze cirkel van ontbossing en voedselonzekerheid te doorbreken.

Wouter Van Besien, coördinator ethisch en duurzaam bankieren bij vdk bank, duidde het belang van de laureaten binnen de huidige tijdsgeest:

“Deze negende editie heeft nog maar eens getoond hoe wetenschap een brug kan slaan tussen mens, planeet en economie. In deze tijden lijkt waarheid er soms niet meer toe te doen. Nochtans begint elke oplossing met een juiste analyse van het probleem. De drie laureaten wijzen elk op hun thema aan waar duurzame oplossingen te vinden zijn. Ik wil hen er welgemeend voor feliciteren en bedanken.”